OMM Redaksiyası
AnewZ-nin məlumatına görə, Polşa prezidenti Karol Navrotski oktyabrın 31-də baş nazir Donald Tuskı ölkənin Konstitusiya Məhkəməsini zorla ələ keçirməyə cəhd etməkdə ittiham edib. Bu açıqlama məhkəmənin sədrinin səlahiyyətlərinin dayandırılmasından sonra verilib.
Məhkəmə cümə günü gec saatlarda bildirib ki, ən uzun müddət çalışan hakimi Anna Korvin-Piotrovska məhkəmənin sədri Boqdan Svyençkovskinin səlahiyyətlərini dayandırıb və qurumun rəhbərliyini üzərinə götürüb. Svyençkovski əvvəlki “Hüquq və Ədalət” (PiS) hökuməti dövründə təyin edilmiş, həmin administrasiyada ədliyyə nazirinin müavini vəzifəsində çalışmışdı.
Oktyabrın 31-də səhər məhkəmənin qarşısında köməkçisinin oxuduğu bəyanatda Navrotski bu addımı “konstitusiya qurumunun zorla ələ keçirilməsi” adlandırıb. O, dövlət səfəri üçün Seneqala uçarkən təyyarəsini havada geri döndərərək Varşavaya qayıdıb.
Navrotski birbaşa məhkəməyə gedib. Bir neçə yüz etirazçı Svyençkovskinin vəzifəsinə qaytarılmasını tələb edərkən əraziyə çevik polis qüvvələri cəlb olunub. Prezident Ali Məhkəmənin birinci sədri Zbiqnev Kapinski ilə birlikdə olub və təcili siyasi məsləhətləşmələrə çağırış edib.
Tusk “X” platformasında yazıb ki, hökuməti hüquqi dövləti bərpa etmək üzərində işləyir. Avropa İttifaqı onun PiS-dən olan sələflərini hüquqi dövlət prinsiplərini zəiflətməkdə ittiham etmişdi. Baş nazir prosesin çətin və bəzən ağrılı olduğunu, lakin qətiyyətli addımlar tələb etdiyini vurğulayıb.
“Hüquqi dövlətin bərpası bizim borcumuzdur. PiS-in qanunsuzluq illərindən sonra bu, çətin, bəzən ağrılı prosesdir və qətiyyətli addımlar tələb edir. Başqa yol yoxdur.”
Məhkəmənin sədrinin səlahiyyətlərinin dayandırılması Polşanın məhkəmə sistemi ilə bağlı uzun sürən mübahisənin növbəti gərginləşməsidir. Tuskın koalisiyası 2023-cü ildə hakimiyyətə gəldikdən sonra hüquqi dövləti bərpa etməyi və Konstitusiya Məhkəməsində islahatlar aparmağı vəd edib. 2025-ci ildə prezident seçilən, PiS-in müttəfiqi Navrotski isə bu səylərə mane olan addımlar atıb.
Bu ilin əvvəlində Navrotski parlamentin namizəd göstərdiyi altı hakimdən üçünün and içməsinə imkan verməyib. Svyençkovski də hazırkı parlament çoxluğunun seçdiyi hakimləri vəzifəyə buraxmaqdan imtina edib.
Ötən ay parlament Tuskın müttəfiqi Maciej Berek-i Konstitusiya Məhkəməsinə təyin edib. Tənqidçilər bu addımın hökumətin nəzarət və tarazlıq mexanizmlərini bərpa etmək məqsədinə xələl gətirdiyini bildiriblər.
