Afət Ziyadqızı
Türkiyənin mərkəzi hissəsində yerləşən Het imperiyasının qədim paytaxtı Hattuşada aparılan arxeoloji qazıntılar zamanı Kadeş Sülh Müqaviləsinin nüsxələrindən birinə aid yeni mixi yazılı gil lövhə parça aşkarlanıb.
“Operativ Məlumat Mərkəzi-OMM” xəbər verir ki, bu barədə Türkiyənin Mədəniyyət və Turizm naziri Mehmet Nuri Ersoy rəsmi açıqlama verib.
Məlumata görə, tapıntı qədim şəhərin Büyükkale ərazisində reallaşdırılan qazıntılar zamanı üzə çıxarılıb. Təxminən bir il davam edən elmi tədqiqatlar nəticəsində parçanın Het kralı III Hattuşili ilə Misir fironu II Ramzes arasında bağlanan tarixi Kadeş razılaşmasına aid olduğu təsdiqlənib. Tapılan fraqmentdə müqavilənin 12-20-ci maddələrini əhatə edən, ölkələrdən qaçan insanların hüquqi vəziyyəti və mülklərin, evlərin dağıdılmasının qarşısının alınması ilə bağlı müddəalar yer alır.
E.ə. XIII əsrə aid edilən Kadeş müqaviləsi bəşər tarixinin bilinen ən qədim yazılı sülh sazişi hesab olunur. Çorum vilayətinin Boğazqala rayonunda yerləşən və 1986-cı ildən UNESCO-nun Ümumdünya İrs Siyahısında yer alan Hattuşadakı arxeoloji qazıntılar davam edir. Tədqiqatçılar bu yeni fraqmentin sazişin natamam hissələrinin bərpasına mühüm töhfə verəcəyini bildirirlər.
