OMM Redaksiyası
BMT-nin İnsan Hüquqları Şurasının tərkibində fəaliyyət göstərən xüsusi məruzəçilər və müstəqil ekspertlər Fransada ümummilli tələbə etirazlarının idarə olunmasına görə hakimiyyət orqanlarını tənqid ediblər. AnewZ-nin məlumatına görə, ekspertlər etirazlarda şagird və tələbələrin məruz qaldığı zorakılığın səviyyəsindən narahat olduqlarını bildiriblər.
Onların sözlərinə görə, nümayişçilər uzun müddətdir həllini gözləyən tələblər irəli sürüblər: işlək təhsil sistemi, təhsil üçün layiqli maddi şərait, məktəb və universitetlərdə uyğun dərs cədvəlləri, eləcə də keyfiyyətli təhsilə çıxışda ərazi və sosial bərabərlik. Ekspertlər bu tələblərin müəllimlər tərəfindən də uzun müddətdir gündəmə gətirildiyini qeyd ediblər.
Ekspertlər polisin istifadə etdiyi taktikalardan, o cümlədən Lill şəhərində baş verən hadisədən narahatlıq ifadə ediblər. Tələbə nümayişçilərlə polis arasında toqquşma zamanı qumbara partlayıb və yeniyetmələrdən biri əlini itirib.
Çərşənbə günü yayılan bəyanatda dörd müstəqil ekspert etirazlar zamanı çoxsaylı saxlanma və həbsləri tənqid edib. Onlar bir neçə min nəfərin, əsasən yetkinlik yaşına çatmayanların saxlanılmasının qeyri-mütənasib göründüyünü və nümayişçiləri ifadə və dinc toplaşmaq azadlıqlarından istifadə etməkdən çəkindirdiyini bildiriblər.
Ekspertlər polis əməliyyatları zamanı gənc nümayişçilərin ağır xəsarətlər aldığı barədə məlumatları da pisləyiblər. Bəyanatda azyaşlı etirazçıların aldığı ciddi və bəzi hallarda geridönməz xəsarətlərin qəbuledilməz və əsassız olduğu vurğulanıb.
Ekspertlər polis fəaliyyətinin yenidən nəzərdən keçirilməsini istəyib
BMT ekspertləri Fransa hakimiyyətini polis strategiya və təcrübələrini hərtərəfli nəzərdən keçirməyə çağırıblar. Məqsəd nümayişçilərin narahatlıqlarını ifadə etməsinə imkan yaratmaq və sosial münaqişələrin dinc yolla həllinə şərait yaratmaqdır.
Fransada tələbə etirazları sentyabrın ortalarından davam edir. Aksiya iştirakçıları əvvəlcə məktəb binalarının yararsız vəziyyətə düşməsi, siniflərin həddindən artıq dolu olması və müəllim çatışmazlığı ilə bağlı narahatlıqlarını bildiriblər. Sonradan etirazlar yaşayış xərclərinin artmasına qarşı narazılığı da əhatə edib, bəzi nümayişlər zorakılıqla nəticələnib.
Daxili işlər naziri Laurent Nuñez-in məlumatına görə, oktyabrın əvvəlindən orta məktəb şagirdlərinin etirazları ilə əlaqədar 5 000-dən çox nəfər saxlanılıb; onların təxminən 85 faizi yetkinlik yaşına çatmayanlardır.
Son etiraz aksiyasında 400 000-dən çox nümayişçi iştirak edib, 1 000-dən çox həbs barədə məlumat verilib. Əvvəlki aksiyalar zamanı ictimai binalara ziyan vurulub, küçələr dağıdılıb və yüzlərlə ticarət obyekti talan edilib. Bundan sonra hakimiyyət təhlükəsizlik tədbirlərini gücləndirib.
Tələbə birliyi Union Étudiante-nin sözçüsü Alice Cohen-Morzadec bildirib: “Hazırda gördüyümüz, hüquqlarımızı və yaşayış şəraitimizi məhv edən [Fransa Prezidenti Emmanuel] Makrona və onun siyasətinə qarşı ümumi narazılıq partlayışıdır”.
BMT ekspertləri məsələ ilə bağlı Fransa hakimiyyəti ilə əlaqə saxladıqlarını təsdiqləyiblər.
