OMM Redaksiyası
Mərkəzi Asiyada bir sıra dövlət infrastruktur şirkəti Honq-Konq birjasında listinqə hazırlaşır. Bu addım maliyyə mərkəzinin region şirkətlərini beynəlxalq investorlarla əlaqələndirmək səylərini gücləndirdiyi bir vaxtda gündəmə gəlib.
Honq-Konqun maliyyə katibi Pol Çan Qazaxıstanın dövlətə məxsus dəmir yolu operatoru Kazakhstan Temir Zholunu (KTZ) Honq-Konq Birjasında (HKEX) listinqə doğru irəliləyən şirkətlərdən biri kimi qeyd edib. Potensial listinqlər Mərkəzi Asiyanın dövlət şirkətlərinə böyük beynəlxalq maliyyə mərkəzinə və daha geniş investor bazasına çıxış imkanı yarada bilər.
“Bir kəmər, bir yol” təşəbbüsündə iştirak edən ölkələrdən 100-dən çox şirkət artıq HKEX-də ticarət olunur. Bu şirkətlərin ümumi bazar kapitallaşması 43,4 milyard dollardan çoxdur.
HKEX Asiyanın ən iri maliyyə bazarlarından biridir və “Hong Kong Exchanges and Clearing” tərəfindən idarə olunur. Birjada təxminən 2 500 şirkət listinqdədir, bazar kapitallaşması isə 4 trilyon dollar civarındadır. Ticarət sərbəst konvertasiya olunan Honq-Konq dolları ilə aparılır.
Özbəkistan IPO və ikili listinq imkanlarını araşdırır
Özbəkistan və Honq-Konq rəsmiləri özbək şirkətlərinin ilkin kütləvi təkliflər (IPO) keçirməsi və Honq-Konqda ikili listinqə çıxması yollarını müzakirə edir.
2026-cı ilin mayında Honq-Konqun maliyyə xidmətləri üzrə katibi Kristofer Hui Özbəkistan fond birjasının rəsmiləri ilə listinq imkanlarını və daha geniş maliyyə inteqrasiyasını müzakirə edib. Honq-Konqun baş icraçı direktoru Con Li isə iyunda Özbəkistanın da daxil olduğu Mərkəzi Asiyaya biznes nümayəndə heyətinə rəhbərlik edib.
Tərəflər istiqraz bazarları, birjada ticarət olunan fondlar, tokenləşdirilmiş aktivlər və maliyyə texnologiyaları sahələrində əməkdaşlığı araşdırır. İkili listinq iri özbək şirkətlərinə daxili və beynəlxalq bazarlarda eyni vaxtda ticarət imkanı verə bilər.
Qazaxıstan birbaşa maliyyə əlaqələrini genişləndirir
Qazaxıstan Mərkəzi Asiyada HKEX ilə ən inkişaf etmiş əlaqələrə malik ölkələrdən biridir. 2026-cı ilin iyununda HKEX, Astana Beynəlxalq Maliyyə Mərkəzinin Administrasiyası və Astana Beynəlxalq Birjası (AIX) transsərhəd listinqlər, əmtəə bazarları və dayanıqlı maliyyə üzrə strateji anlaşma memorandumları imzalayıb.
Əməkdaşlığın konkret nəticələrindən biri 2025-ci ilin sonunda “Jiaxin International Resources Investment Limited” şirkətinin HKEX və AIX-də eyni vaxtda səhm təklifi və ikili listinq həyata keçirməsi olub.
Qazaxıstanın dövlətə məxsus dəmir yolu operatoru Kazakhstan Temir Zholu da Honq-Konqda listinqə çıxmaq üçün müraciət edib. Əlaqələr səhm bazarı ilə məhdudlaşmır. Qazaxıstanın İnkişaf Bankı HKEX-də ilk xarici renminbi, yaxud “Dim Sum” istiqrazını yerləşdirib.
Qırğızıstan dövlət istiqrazlarından rəqəmsal aktivlərə keçir
Qırğızıstan suveren maliyyələşmə üçün artıq HKEX-dən istifadə edib və birjada ilk suveren istiqrazını yerləşdirib. Bu, Mərkəzi Asiya ölkəsinin HKEX vasitəsilə suveren borc emissiyası həyata keçirdiyi ilk hal olub.
Honq-Konqla maliyyə əlaqələri mədənçilik və rəqəmsal aktivlər sahələrini də əhatə edir. HKEX-də listinqdə olan “Zijin Mining Group” kimi mədən şirkətləri Qırğızıstanda, o cümlədən iri qızıl yataqlarında fəaliyyət göstərir.
Qırğızıstan həmçinin qızılla təmin olunan USDKG stabilkoinini inkişaf etdirir. Honq-Konq və Sinqapur rəqəmsal aktivlər üzrə beynəlxalq tərəfdaşlıqlar üçün potensial Asiya mərkəzləri kimi nəzərdən keçirilir.
Tacikistan və Türkmənistanın əlaqələri
Tacikistanın Honq-Konqla əlaqələri əsasən maliyyə mərkəzinin Mərkəzi Asiya iqtisadiyyatlarını beynəlxalq kapital bazarlarına bağlamaq təşəbbüsü çərçivəsində inkişaf edir. Qazaxıstan və Özbəkistandakı maliyyə platformaları ilə HKEX arasında əməkdaşlıq gələcəkdə Tacikistan şirkətləri üçün beynəlxalq maliyyələşməyə çıxış yolu yarada bilər.
Türkmənistanın HKEX ilə Qazaxıstan və Özbəkistan qədər birbaşa maliyyə əlaqəsi yoxdur. Ölkənin Honq-Konqla iqtisadi əlaqələri əsasən əmtəələr üzərində qurulub. Honq-Konqda yerləşən şirkətlər və treydinq evləri Türkmənistanın Dövlət Əmtəə və Xammal Birjasında pambıq, tekstil və kimya məhsulları alır.
Mərkəzi Asiya ölkələrinin HKEX-ə artan marağı regionun maliyyə strategiyasında daha geniş dəyişikliyə işarə edir. Qazaxıstan IPO, ikili listinq və istiqraz emissiyası sahələrində irəliləyib, Özbəkistan institusional əlaqələri gücləndirir, Qırğızıstan isə birjadan suveren borc üçün istifadə edib. Tacikistan və Türkmənistanın birbaşa əlaqələri daha məhdud olsa da, hər iki ölkə Mərkəzi Asiyanı Honq-Konqla birləşdirən geniş maliyyə şəbəkəsinə daxil olur.
