Türkiyə Vaşinqtonla ölkəsi üçün istehsal olunmuş, lakin təhvil verilməmiş altı F-35 qırıcısı barədə danışıqları davam etdirir. Ankara, həmçinin müdafiə sənayesinə tətbiq olunan ABŞ sanksiyalarının ləğvinə çalışır.
Türkiyə Müdafiə Nazirliyinin sözçüsü cümə axşamı keçirilən həftəlik mətbuat konfransında bildirib ki, təyyarələrlə bağlı danışıqların müsbət nəticələnəcəyinə ümid edirlər. Onun sözlərinə görə, Türkiyə üçün istehsal edilmiş altı F-35-in təhvili ilə bağlı ABŞ rəsmiləri ilə təmaslar davam edir.
Türkiyə 2019-cu ildə F-35 proqramından çıxarıldıqdan sonra həmin təyyarələr ABŞ-da qalıb. Ankara ABŞ-dan “Amerikanın düşmənlərinə sanksiyalar vasitəsilə qarşı mübarizə haqqında” CAATSA qanunu çərçivəsində Türkiyə müdafiə sənayesinə tətbiq edilmiş sanksiyaları da aradan qaldırmağı tələb edib.
Türkiyə Müdafiə Nazirliyi iki NATO müttəfiqi arasındakı mübahisənin hər iki tərəfin maraqlarına uyğun şəkildə tezliklə həll olunacağına dair nikbinlik ifadə edib.
Türkiyənin müdafiə nazirinin müavini Alpaslan Kavaklıoğlu çərşənbə günü bildirib ki, Ankara məsələ ilə bağlı Vaşinqtonla “intensiv” müzakirələr aparır. Mübahisə bir neçə ildir iki ölkənin müdafiə əlaqələrinə təsir göstərir.
F-35 mübahisəsinin başlanğıcı
Mübahisə Türkiyənin 2019-cu ildə Rusiyanın S-400 hava hücumundan müdafiə sistemini alması ilə başlayıb. Vaşinqton həmin sistemin NATO təyyarələrinin həssas texnologiyasına təhlükə yarada biləcəyini bildirir.
Türkiyə 2002-ci ildə ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi F-35 proqramına qoşulub və əvvəlcə 100 təyyarə almağı planlaşdırıb. Ankaranın məlumatına görə, proqram çərçivəsində indiyədək təxminən 1,4 milyard dollar ödəyib.
S-400-lərin alınmasından sonra ABŞ 2019-cu ildə Türkiyəni çoxmillətli qırıcı təyyarə layihəsindən çıxarıb, 2020-ci ildə isə Türkiyə müdafiə sənayesinə sanksiyalar tətbiq edib.
Danışıqlar Türkiyənin hava qüvvələrini yeniləməyə və yerli qırıcı istehsalını genişləndirməyə çalışdığı dövrdə aparılır. Bu planlara beşinci nəsil “KAAN” qırıcısının hazırlanması da daxildir.
Türkiyə, Pakistan və Səudiyyə Ərəbistanının müdafiə sazişi
Cümə axşamı keçirilən brifinqdə avqustda Türkiyə, Pakistan və Səudiyyə Ərəbistanı arasında imzalanmış Məkkə Birgə Müdafiə Sazişi də müzakirə olunub. Saziş Səudiyyə Ərəbistanı ərazisinə husilərin hücumlarının artdığı vaxt imzalanıb.
Türkiyə Müdafiə Nazirliyi saziş çərçivəsində ölkə hərbçilərinin yerləşdirilməsinin parlamentin təsdiqini və müvafiq hüquqi icazəni tələb edəcəyini vurğulayıb. Hərbi yardımın həcmi Səudiyyə Ərəbistanının əməliyyat ehtiyaclarından və üç ölkə arasında əldə edilən razılaşmalardan asılı olacaq.
Bazar ertəsi Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğan sazişin ratifikasiya üçün “yaxın günlərdə” parlamentə təqdim ediləcəyini bildirib.