OMM Redaksiyası
ABŞ Nümayəndələr Palatasında Respublikaçılar müdafiə naziri Pit Hegsethin, o cümlədən İranla davam edən müharibə zamanı hərbi əməliyyatları idarə etməsinə görə impiçment edilməsi təşəbbüsünün qarşısını alıblar. Bu addım mümkün qarşıdurmanı yanvarda Demokratlar Konqresə nəzarəti ələ alana qədər təxirə salıb.
AnewZ-nin məlumatına görə, çərşənbə axşamı Palata səkkiz impiçment maddəsinin Respublikaçıların rəhbərlik etdiyi Nümayəndələr Palatasının Hüquq Komitəsinə göndərilməsi barədə 211-204 səslə qərar qəbul edib. Bununla proses hələlik dayandırılıb.
İmpiçment təşəbbüsünü Kentukki ştatından Respublikaçı konqresmen Tomas Masi irəli sürüb. O, Hegsethi İranda və Yəməndə hərbi əməliyyatlara qanunsuz göstəriş verməkdə, Karib dənizində narkotik qaçaqmalçılığında şübhəli bilinən gəmilərə zərbələr endirməkdə və yanvarda Venesuela Prezidenti Nikolas Maduronun tutulmasında ittiham edib.
Masi Hegsethin siyasətindən narazı olan Respublikaçıların və İranla səkkiz aydır davam edən müharibəyə qarşı ictimai etirazın artmasından narahatlıq keçirənlərin dəstəyini qazanmağa ümid edirdi. Lakin başqa heç bir Respublikaçı ona qoşulmayıb. Nümayəndələr Palatasının keçmiş spikeri Nensi Pelosinin sözçüsü onun illik veteran tədbiri üçün San-Fransiskoya qayıtdığını, amma səsvermə təklifinin əleyhinə olacağını bildirib.
On bir Demokrat, o cümlədən Pelosi, səsvermədə iştirak etməyib. Əgər daha səkkiz Demokrat prosedur təklifinin əleyhinə səs versəydi, təklif rədd edilə və impiçment üzrə tam səsverməyə yol açıla bilərdi.
Tramp Hegsethi müdafiə edib
Prezident Donald Tramp səsvermənin nəticəsini alqışlayaraq sosial şəbəkədə impiçment təşəbbüsünün “faciəvi şəkildə uğursuzluğa düçar olduğunu” yazıb.
Tramp Hegsethin İranda və Venesuelada hərbi əməliyyatları idarə etməsini tərifləyib və nəticəni “böyük amerikalı vətənpərvərin bəraət alması” adlandırıb.
Hegseth çərşənbə axşamı, noyabrın 10-da Pentaqonda jurnalistlərə açıqlama verib, impiçment təşəbbüsünü rədd edib və ABŞ ordusunun rəhbəri kimi fəaliyyətini müdafiə edib.
“Tarix İran müharibəsini indiki ümumi qənaətdən xeyli fərqli qiymətləndirəcək”, – deyə o, altı ay ərzində ilk dəfə keçirdiyi Pentaqon brifinqində bildirib. Hegseth hərbi əmrlərinin qanuni olduğunu müdafiə edib və münaqişə zamanı İran silahlı qüvvələrinə ciddi zərər dəydiyini deyib.
Vitse-prezident Cey Di Vens də əvvəllər müharibəni sorğulamasına və onu aralıq seçkilərdə Respublikaçıların itkiləri ilə əlaqələndirməsinə baxmayaraq Hegsethi müdafiə edib. “Söhbət İrandan getmir. Söhbət Pitin Pentaqondakı bürokratiya ilə mübarizə aparmasından gedir”, – Vens sosial şəbəkədə yazıb.
İran müharibəsi siyasi gərginliyi artırır
İmpiçment təşəbbüsü ABŞ və İsrailin Konqresin icazəsi olmadan səkkiz ay əvvəl başlatdığı İrana qarşı hərbi kampaniya ilə bağlı siyasi təzyiqin artdığı bir vaxtda irəli sürülüb. Münaqişə faktiki dalana dirənib, Hörmüz boğazının təhlükəsizliyini təmin etmək cəhdləri isə əsas narahatlıq doğuran məsələlərdən biri olaraq qalır.
Müharibədən narazılığın ötən həftə keçirilən aralıq seçkilərində Demokratların uğuruna töhfə verdiyi bildirilir. Yeni seçilmiş qanunvericilər yanvarda vəzifəyə başlayanda partiya Konqresə nəzarəti ələ alacaq. Noyabrın 10-da yayımlanan “Reuters/Ipsos” sorğusuna əsasən, amerikalıların əksəriyyəti Demokratların çoxluq təşkil edəcəyi yeni Konqresin münaqişəyə son qoymaq üçün addım atmasını istəyir.
Nümayəndələr Palatasında Demokratların lideri Hakim Ceffris Hegsethin rəhbərliyini kəskin tənqid edərək onu səlahiyyətlərindən sui-istifadə etməkdə və milli təhlükəsizliyə xələl gətirməkdə ittiham edib.
“Pit Hegseth səlahiyyətlərindən sui-istifadə edib, Amerikanın milli təhlükəsizliyinə xələl gətirib və İranda seçilmiş, məsuliyyətsiz və baha başa gələn uğursuz müharibənin memarıdır”, – Ceffris bazar ertəsi deyib.
Demokratlar impiçment təşəbbüsünü yeniləyə bilər
Çərşənbə axşamı keçirilən səsvermə impiçment prosesinin irəliləməsinə mane olsa da, Demokratlar yanvarda Konqresə nəzarəti ələ aldıqdan sonra yeni təşəbbüs irəli sürə bilərlər. Ceffris uyğun vaxtda bu ehtimalı həmkarları ilə müzakirə edəcəyini bildirib.
Demokratların rəhbərlik etdiyi araşdırma zamanı Hegsethin vəzifədə olduğu müddətdə işdən çıxardığı yüksək rütbəli hərbçilərin, o cümlədən generalların və admiralların ifadələri dinlənilə bilər.
Qanunvericilər Pentaqonun Ukraynaya dair siyasətini, Karib dənizi və Sakit okean hövzəsində narkotik qaçaqmalçılığında şübhəli bilinən gəmilərə qarşı hərbi zərbələri və Hegsethin yüksək rütbəli hərbi rəhbərləri işdən çıxarmasını da araşdıra bilərlər.
Mübahisələr Tramp administrasiyasının ABŞ-ın hərbi büdcəsini təxminən 950 milyard dollardan 1,5 trilyon dollara çatdırmaq istədiyi bir vaxta təsadüf edir. Təklifin həyata keçirilməsi üçün Konqresin dəstəyi tələb olunur. Bəzi Respublikaçılar Hegsethin qanunvericilərlə gərgin münasibətlərinin əlavə maliyyə vəsaitinin ayrılmasını çətinləşdirə biləcəyindən narahatlıq ifadə ediblər.
Hegseth impiçmentə məruz qalan ilk ABŞ müdafiə naziri ola bilərdi. ABŞ ordusuna rəhbərlik edən mülki şəxsin sonuncu dəfə impiçmenti 1876-cı ildə olub. Həmin vaxt Konqres Müharibə naziri Uilyam Belknapla bağlı prosesə başlayıb.
Səsvermədən sonra Masi Respublikaçı həmkarlarından məyus olduğunu bildirib və onların Hegsethi dəstəkləməsini batan gəmidə qalmağa bənzədib.
“Onlar gəminin batdığını bilirlər, amma göyərtədə qalmağa qərarlıdırlar”, – deyə Masi bildirib.
