OMM Redaksiyası
Özbəkistan son illərdə startap ekosistemini, İT ixracını və rəqəmsal infrastrukturunu genişləndirib. Bu proses ölkənin ev sahibliyi etdiyi “ICTWEEK 2026” tədbirində də əsas müzakirə mövzularından biri olub.
Ölkə indi əldə olunan artımı iqtisadiyyatın daha böyük hissəsinə çevirmək mərhələsinə qədəm qoyur. “Digital Uzbekistan 2030” strategiyası çərçivəsində rəqəmsal texnologiyalar dövlət idarəçiliyi, səhiyyə, kənd təsərrüfatı və maliyyə sektorlarına tətbiq edilir.
İT xidmətlərinin ixracı 2025-ci ildə 940 milyon dollara yüksəlib və 1 milyard dollar həddinə yaxınlaşıb. Özbəkistan bununla yalnız rəqəmsal xidmətlər yaratmaq deyil, həmin xidmətlər ətrafında şirkətlər, kapital və infrastruktur formalaşdırmaq məqsədi də güdür.
Süni intellekt növbəti prioritetdir
Süni intellekt Özbəkistanın rəqəmsal transformasiyasının növbəti mərhələsini müəyyənləşdirən əsas istiqamətlərdən birinə çevrilib. Ölkə 2027-ci ilin sonunadək səhiyyə, energetika, nəqliyyat və gömrük sahələrini əhatə edən təxminən 200 tətbiqi süni intellekt layihəsi hazırlamağı planlaşdırır.
Universitetlərdə yeni süni intellekt laboratoriyaları və hesablama infrastrukturu yaradılır. Qarşıda duran əsas vəzifələrdən biri Özbəkistanın hazır texnologiyaları tətbiq edən ölkədən beynəlxalq bazarlara çıxarıla bilən məhsul və xidmətlər hazırlayan dövlətə çevrilməsidir.
Data mərkəzləri və hesablama gücü artırılır
Süni intellekt və bulud xidmətlərinin genişlənməsi daha böyük rəqəmsal infrastruktur tələb edir. Özbəkistan yeni data mərkəzləri yaradır, dövlət və özəl sektorun istifadə etdiyi bulud infrastrukturunu yeniləyir.
Əsas layihələrdən biri Səudiyyə Ərəbistanında yerləşən “DataVolt” şirkətinin Daşkənddə inşa etdiyi data mərkəzidir. Layihəyə ilkin olaraq 150 milyon dollar sərmayə qoyulması və gələcəkdə tutumun artırılması nəzərdə tutulur.
Bulud xidmətlərinə və süni intellekt tətbiqlərinə tələbat artdıqca hökumət əlavə hesablama infrastrukturu və ixtisaslaşmış data mərkəzlərinin yaradılmasını da planlaşdırır.
Daxili bazardan qlobal ixraca
Özbəkistanın texnologiya sektorunda irəliləyişinin əsas göstəricilərindən biri rəqəmsal məhsul və xidmətlərin xaricə satış həcmi olacaq. “IT Park”ın rezidentləri artıq 102 ölkəyə rəqəmsal xidmət ixrac edir.
“Local2Global” kimi proqramlar Özbəkistan texnologiya şirkətlərinin beynəlxalq bazarlara çıxışını dəstəkləməyə yönəlib. Hökumət 2030-cu ilədək startap ekosistemində minlərlə aktiv startapın yaradılması və vençur investisiyalarının milyardlarla dollar həcmində olması ilə bağlı hədəflər müəyyənləşdirib.
Ölkənin qarşısında insan kapitalını dərinləşdirmək, özəl investisiyaları artırmaq, qabaqcıl rəqəmsal infrastruktur qurmaq və qlobal rəqabətə davamlı texnologiya şirkətləri yaratmaq vəzifələri dayanır.
“ICTWEEK 2026” tədbiri bu keçidi nümayiş etdirir. Müzakirələr artıq Özbəkistanın iqtisadiyyatını rəqəmsallaşdırıb-rəqəmsallaşdıra bilməyəcəyindən deyil, texnologiyanın ölkənin iqtisadi artımında nə qədər böyük rol oynayacağından gedir.
