Rusiyanın Baltik dənizi sahilindəki Kalininqrad anklavında məhkəmə hüquq müdafiəçisi Mariya Bontsleri dövlətə xəyanətdə təqsirli bilərək 12 il müddətinə azadlıqdan məhrum edib. AnewZ-nin məlumatına görə, prokurorluq onu Ukraynaya həssas məlumatlar ötürməkdə ittiham edib.
66 yaşlı Bontsler Kalininqradda, o cümlədən Ukraynadakı müharibəni tənqid edən şəxslərin işləri üzrə siyasi motivli proseslərdə müdafiəçilik edən azsaylı vəkillərdən biridir. Məhkəmə ona əlavə olaraq fəaliyyətinə bir il müddətinə məhdudiyyət qoyub. Prokurorluq 15 il həbs cəzası istəyib.
Məhkəmənin “Telegram” kanalında yayılan açıqlamada Bontslerin adı çəkilməyib. Açıqlamada onun Federal Təhlükəsizlik Xidməti (FSB) tərəfindən saxlanıldığı və 2024-cü ildən Kalininqradda təhlükəsizlik əməkdaşları barədə məlumatları Ukraynaya ötürməkdə şübhəli bilindiyi bildirilib. Prokurorluq həmçinin onun Ukraynaya Kiyevin maraq dairəsində olan anklavdakı cinayət işləri barədə məlumat verdiyini iddia edib.
Müstəqil hüquq layihəsi “Slovo Zashchite” məhkəmə prosesinin qapalı keçirildiyini, Bontslerin və vəkillərinin iclaslarda iştirakına icazə verilmədiyini bildirib. Layihənin məlumatına görə, ona yalnız son söz deməyə imkan yaradılıb. “Slovo Zashchite” vəkillərin prokurorluğun istinad etdiyi məlumatların heç birinin məxfi olmadığını dediyini də qeyd edib.
Bontsler 2025-ci ilin mayında saxlanılıb və əvvəlcə “xarici dövlətlə məxfi əməkdaşlıq” ittihamı ilə cinayət məsuliyyətinə cəlb olunub. Bu maddə üzrə səkkiz ilədək həbs cəzası nəzərdə tutulur. 2026-cı ilin martında müstəntiqlər işi dövlətə xəyanət maddəsi ilə yenidən tövsif ediblər; bu ittiham üzrə 20 ilədək həbs cəzası verilə bilər.
Bontslerin azadlığa buraxılmasına çağıran Beynəlxalq Hüquqşünaslar Komissiyası dövlətə xəyanət ittihamının yeni sübutlara əsaslanmadığını bildirib. Komissiyanın sözlərinə görə, ittiham ilkin işin əsasını təşkil edən həmin “Telegram” yazışmalarına söykənir.
“Komissiya hesab edir ki, daha əvvəl ‘xarici dövlətlə məxfi əməkdaşlıq’ ittihamı ilə təqib olunan Bontsler qanuni peşə fəaliyyətini həyata keçirdiyinə görə cinayət məsuliyyətinə cəlb edilir”, – qurum 2026-cı ilin martında yaydığı bəyanatda bildirib.
“Komissiya Rusiya hakimiyyətini Mariya Bontsleri dərhal azad etməyə və ona qarşı bütün ittihamları geri götürməyə çağırır”, – bəyanatda əlavə olunub.
Bontslerin səhhəti ilə bağlı narahatlıq
“Slovo Zashchite” Bontslerin həbsdə olarkən səhhətinin pis olduğunu bildirib. Hüquq müdafiə təşkilatı “OVD-Info”nun məlumatına görə, müdafiə tərəfi iyunda onun bir-biri ilə uyğunluğu yoxlanılmamış dərmanların verilməsindən sonra həbsdə olarkən ölümün astanasına gəldiyini deyib.
Beynəlxalq Hüquqşünaslar Komissiyası Bontslerin 65 yaşında olduğunu, xroniki yüksək qan təzyiqindən və onikibarmaq bağırsaq xorası da daxil olmaqla bir sıra mədə-bağırsaq xəstəliklərindən əziyyət çəkdiyini bildirib. Qurumun məlumatına görə, ona təxminən bir ay ərzində zəruri dərmanlar verilməyib.
Komissiyanın bildirdiyinə görə, dərmanlar verilməzdən əvvəl Bontsler məhkəmə iclasında hipertenziv böhran keçirib.
Bontsler “Əsgər Anaları Komitəsi”nin Kalininqrad bölməsini yaradıb və uzun illər ona rəhbərlik edib. 2022-ci ildə məhkəmə iclasında “müharibə” sözünü işlətdiyinə görə o, Rusiya ordusunu “nüfuzdan salmaq” ittihamı ilə cərimələnib.
Rusiya 2022-ci ilin fevralında Ukraynaya qarşı genişmiqyaslı işğala başlayandan sonra silahlı qüvvələri “nüfuzdan salmağı” və hərbçilər barədə hakimiyyətin “qəsdən yalan məlumat” adlandırdığı informasiyanın yayılmasını qadağan edən qanunlar qəbul edib.