OMM Redaksiyası
AnewZ-nin məlumatına görə, Ukraynanın Rusiya nəzarətində olan Oleşki şəhərində altı gün davam edən humanitar atəşkəs noyabrın 1-də başa çatıb. Müvəqqəti fasilə humanitar yardımın çatdırılmasına və mülki şəxslərin təxliyəsinə şərait yaradıb.
Oktyabrın 27-də başlayan atəşkəs iki ölkənin humanitar məsələlər üzrə nümayəndələrinin iştirakı ilə, ABŞ-nin birinci xanımı Melaniya Trampın koordinasiyası əsasında razılaşdırılmışdı. Ukraynanın İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili Dmitro Lubinets razılaşmanın başa çatdığını X sosial şəbəkəsində təsdiqləyib.
“Oktyabrın 27-dən noyabrın 1-dək qüvvədə olan atəşkəs başa çatıb. Bu, Rusiya İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili Yana Lantratova ilə birgə humanitar səylərimizin mühüm mərhələsi idi və ABŞ-nin birinci xanımı Melaniya Trampın koordinasiyası ilə həyata keçirildi. Bu müddətdə hər iki tərəf öhdəliklərinə əməl etdi. Oleşkiyə humanitar yardım çatdırmaq və şəhəri tərk etmək istəyən mülki şəxslərə təhlükəsiz çıxmağa kömək etmək mümkün oldu. Hazırda Yana Lantratova ilə gələcək humanitar təşəbbüsləri nəzərdən keçiririk. İnsanlara kömək etmək və həyatları xilas etmək üçün bu əməkdaşlıq mexanizmini qorumaq vacibdir”, — Lubinets yazıb.
Ukrayna hərbçiləri Xerson vilayətinin təhlükəli ərazilərindən 167 mülki şəxsin təxliyə edildiyini bildirib. Onların arasında 22 uşaq və hərəkət imkanları məhdud olan 21 nəfər var. Melaniya Tramp isə daha geniş humanitar missiya çərçivəsində ərazini tərk edənlərin sayının 800-ə yaxın olduğunu deyib.
Ukrayna və Rusiya nümayəndələri əlavə təşəbbüsləri müzakirə edir
Melaniya Tramp X-dəki rəsmi açıqlamasında atəşkəsin planlaşdırıldığı kimi başa çatdığını bildirib. Onun sözlərinə görə, missiya bölgəyə təcili humanitar yardım çatdırıb və təxminən 800 nəfərin təxliyəsinə imkan yaradıb.
“Missiya uğurla başa çatdı: bölgəyə vacib yardım çatdırıldı və təxminən 800 nəfərin təxliyəsi mümkün oldu. ABŞ adından Oleşki atəşkəsi ilə bağlı liderlik və əməkdaşlığa görə Rusiya və Ukraynaya təşəkkür edirəm. Ümid edirəm ki, Oleşki iki ölkə arasında davamlı sülh üçün təməl olacaq”, — Tramp yazıb.
O, atəşkəsin 2026-cı il oktyabrın 27-də başladığını və noyabrın 1-də planlaşdırıldığı kimi yekunlaşdığını qeyd edib. Tramp Rusiya və Ukraynanın əməkdaşlığını təqdir edib.
Lubinets də hər iki tərəfin üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirdiyini bildirib. O, Rusiya İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili Yana Lantratova ilə əməkdaşlığın davam etdirilməsi imkanlarını araşdırdıqlarını deyib. Lubinetsin sözlərinə görə, müvəqqəti razılaşma Oleşkiyə humanitar yardım çatdırmağa və sakinlərin təhlükəsiz şəkildə şəhərdən çıxmasına şərait yaradıb.
Xerson vilayətində 167 nəfər təhlükəli ərazilərdən çıxarılıb
Ukrayna Baş Qərargahının məlumatına əsasən, cənub istiqamətindəki hərbi bölmələr yerli hakimiyyət orqanları ilə birlikdə Dnepr çayının Ukraynanın nəzarətində olan qərb sahilindəki təhlükəli ərazilərdən 167 mülki şəxsi təxliyə edib. Qrupda 22 uşaq və əlavə yardıma ehtiyacı olan hərəkət imkanları məhdud 21 nəfər olub.
Baş Qərargah əməliyyatın minaların, məhv edilmiş hərbi texnikanın və zədələnmiş mülki nəqliyyat vasitələrinin olduğu təhlükəli marşrutlar üzrə aparıldığını bildirib.
Rusiya İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili Yana Lantratovanın oktyabrın 30-da rəsmi “Telegram” kanalında yazdığına görə, humanitar missiya azı 750 sərnişin tutumuna malik 25 avtobus, 9 təcili yardım avtomobili və 50-dən çox tibb işçisi cəlb edib.
Oleşki mülki əhali üçün təhlükəli olaraq qalır
Oleşki Dnepr çayının şərq sahilində, Ukraynanın nəzarətində olan Xerson şəhərinin qarşısında yerləşir. Rusiya qüvvələri şəhəri 2022-ci ilin fevralında, genişmiqyaslı işğalın ilk mərhələsində ələ keçirib. Ukrayna daha sonra Xerson şəhərinə və ətraf ərazilərin qərb sahilinin böyük hissəsinə nəzarəti bərpa edib.
Müvəqqəti atəşkəs mülki əhalinin uzunmüddətli təhlükəsizlik problemləri və əsas təchizata çıxış məhdudiyyətləri ilə üzləşdiyi ərazidə humanitar əməliyyatlar üçün məhdud imkan yaradıb. Bununla belə, razılaşma ölkə üzrə döyüşlərin dayandırılması demək olmayıb.
Xerson vilayətinin qubernatoru Oleksandr Prokudin sakinləri Dnepr çayı yaxınlığındakı təhlükəli yaşayış məntəqələrinə getməməyə çağırıb. O bildirib ki, Rusiya zərbələri mülki əhalinin həyatı üçün təhlükə yaratmaqda davam edir.
Hər iki ölkənin insan hüquqları üzrə nümayəndələri gələcək humanitar əməliyyatların mümkünlüyünü qeyd ediblər. Lubinets Lantratova ilə əməkdaşlığın davam etdirilməsi imkanlarını müəyyənləşdirmək üzərində çalışdıqlarını deyib. Oleşki razılaşması Vatikanın da diqqətini çəkib: Papa Leo humanitar koordinasiyanın daha geniş sülh səylərinə təkan verəcəyinə ümid etdiyini bildirib.
Oleşkidə atəşkəsin uzadılması və ya döyüşlərin daha geniş miqyasda dayandırılması barədə razılaşma elan edilməyib.
Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski X-dəki ayrıca açıqlamasında hərbi əməliyyatların davam etdiyini vurğulayıb. O, Ukrayna qüvvələrinin oktyabrda 96,2 kvadratkilometr ərazini geri aldığını, Rusiyanın isə həmin ay 54 400 hərbçisinin öldüyünü və ya ağır yaralandığını iddia edib.
“Oktyabrda Ukraynanın Müdafiə Qüvvələri düşmənə rekord itkilər verdi və Rusiya işğalçılarının ələ keçirdiyindən daha çox ərazini geri aldı. Bir ay ərzində Rusiya 54 400 hərbçisini öldürülmüş və ya ağır yaralanmış vəziyyətdə itirdi. Bu, genişmiqyaslı müharibənin hər hansı bir ayı üzrə rekorddur. Oktyabrın 21-də Rusiya ordusunun 2 250 hərbçi itirməsi ilə gündəlik itkilər üzrə də rekord qeydə alındı. Biz öz torpaqlarımızı geri almağa davam edirik. Müdafiə Qüvvələri oktyabrda Ukrayna torpaqlarının 96,2 kvadratkilometrini azad edib; bu, işğalçıların həmin müddətdə ələ keçirdiyindən 10,4 kvadratkilometr çoxdur. Bu çılğın itkiləri dayandırmaq üçün Rusiyanın etməli olduğu yalnız atəşkəs və diplomatiyanı seçməkdir”, — Zelenski yazıb.
Oleşki və ətraf Xerson vilayətində yaşayan mülki əhali üçün humanitar koordinasiyanın yeni razılaşma olmadan davam edib-etməyəcəyi açıq qalır. Tərəflər əlavə əməliyyatlara maraq göstərsələr də, yeni humanitar fasilə təsdiqlənməyib.
