Azərbaycan və Çexiya arasında strateji tərəfdaşlıq on ildən artıqdır davam edir. AnewZ-ə müsahibəsində Çexiyanın xarici işlər nazirinin müavini Mariya Chatardova iki ölkə arasındakı münasibətlərin enerji sahəsindən kənara çıxaraq nəqliyyat, investisiya, sənaye, müdafiə və rəqəmsallaşmanı əhatə etdiyini bildirib.
Əməkdaşlıq üzrə yeni layihələr
Chatardovanın sözlərinə görə, Çexiyanın Baş naziri Andre Babiş və baş nazirin birinci müavini Karel Qavliçekin aprel ayında Bakıya səfəri strateji tərəfdaşlıq üçün yeni imkanlar açıb. Səfər zamanı imzalanan bir sıra memorandumlar enerji, nəqliyyat, müdafiə və sənaye sahələrində icra mərhələsinə keçir.
Çex rəsmisi nəqliyyat infrastrukturunun inkişafı, o cümlədən Bakı Metropoliteninin modernləşdirilməsi və rəqəmsallaşdırılması ilə bağlı müzakirələrin davam etdiyini deyib. İqtisadi, elmi-texniki və mədəni əməkdaşlıq üzrə hökumətlərarası birgə komissiyanın fəaliyyətinə də xüsusi diqqət yetirilir. Komissiyanın iqtisadiyyat nazirləri səviyyəsinə qaldırıldığı qeyd olunub.
Chatardova Çexiya və Azərbaycan şirkətlərinin birgə layihələrinə maksimum dəstək göstərildiyini vurğulayıb.
Enerji əməkdaşlığının genişləndirilməsi
Çexiyanın xarici işlər nazirinin müavini bildirib ki, 2025-ci ildə Çexiyanın xam neft idxalının 42 faizdən çoxu Azərbaycanın payına düşüb. Bununla Azərbaycan Çexiyanın ən böyük neft təchizatçısına çevrilib.
Onun sözlərinə görə, Çexiyadakı neft emalı müəssisələri, eləcə də Slovnaft, MOL və ÖMV kimi şirkətlər Azərbaycan neftinin tədarükü hesabına bazardakı mövqelərini uzunmüddətli perspektivdə sabitləşdirirlər. Praqa müxtəlif mənbələrdən Çexiyaya və Mərkəzi Avropaya neft nəqlinə imkan verən infrastrukturun inkişafı vasitəsilə təchizat mənbələrinin şaxələndirilməsində maraqlıdır.
Chatardova enerji əməkdaşlığının neftlə məhdudlaşmamalı olduğunu deyib. O, “Cənub Qaz Dəhlizi”nin Avropanın enerji təhlükəsizliyi üçün mühüm layihə olduğunu, gələcəkdə bərpa olunan enerji, elektrik bağlantıları və enerji səmərəliliyi istiqamətlərində də əməkdaşlıq imkanlarının mövcudluğunu bildirib.
Nəqliyyat və regional bağlantı
Çex rəsmisi iqtisadi əməkdaşlığın növbəti mərhələsində Bakı Metropoliteninin modernləşdirilməsi layihəsini nümunə göstərib. Onun sözlərinə görə, “Škoda Group” yalnız qatar və texnologiya təchizatı ilə deyil, texniki xidmətin lokallaşdırılması, modernləşdirmə və yeni peşələr üzrə gənclərin hazırlanması ilə də töhfə verə bilər.
Chatardova müdafiə və təhlükəsizlik sənayesi, səhiyyə, ağıllı mobillik həlləri, hava limanı texnologiyaları, informasiya texnologiyaları və rəqəmsallaşma kimi sahələrdə də əməkdaşlıq imkanlarının olduğunu qeyd edib.
Çexiya Azərbaycan-Ermənistan arasında hərtərəfli və davamlı sülhü dəstəkləyir. Chatardovanın fikrincə, sülh regional sabitliyi gücləndirəcək, nəqliyyat və ticarət əlaqələrini yaxşılaşdıracaq, Avropa, Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiya arasında bağlantını artıracaq.
O, bu prosesin mühüm hissəsi kimi TRIPP layihəsini göstərib. Layihənin dəmir yolu yükdaşımaları üçün yeni imkanlar yaradacağı, çex şirkətləri üçün isə infrastruktur, nəqliyyat mühəndisliyi, logistika, enerji və qabaqcıl texnologiyalar sahələrində perspektivlər açacağı bildirilib.
Chatardova Azərbaycanın yalnız Cənubi Qafqaz ölkəsi kimi deyil, Avropa ilə Mərkəzi Asiyanı birləşdirən körpü kimi qəbul edildiyini deyib. Onun sözlərinə görə, Azərbaycanın coğrafi mövqeyi, müasir nəqliyyat infrastrukturu və regional bağlantı layihələrində fəal iştirakı Şərq-Qərb ticarət marşrutlarında ölkənin əhəmiyyətini artırır.