Kosovo parlamenti iqtisadçı və akademik Justina Şiroka Pulanı ölkənin yeni prezidenti seçib. Səsvermə qanunverici orqanın buraxılmasına səbəb ola biləcək konstitusiya müddətinin bitməsinə bir neçə saat qalmış keçirilib.
Kosovo Elmlər və İncəsənət Akademiyasının 73 yaşlı rəhbəri gecə saatlarında keçirilən parlament iclasında deputatların geniş dəstəyini qazanıb. Səsvermədən əvvəl siyasi partiyalar prezidentliyə namizədlər və qanunvericiliklə bağlı əsas tələblər üzərində danışıqlar aparıblar.
Namizədlik üzrə razılıq əldə olunub
Baş nazir Albin Kurti müxalifət partiyalarının əvvəlki namizədləri qəbul etməməsindən sonra Şiroka Pulanın namizədliyini irəli sürüb. Təklif Kosovo Demokratik Partiyasının (PDK) dəstəyini alaraq namizəd ətrafında razılaşmaya yol açıb.
Prezident seçkisinə qədər deputatlar Kosovonun Haaqada yerləşən və Kosovo Azadlıq Ordusunun keçmiş komandirlərini mühakimə edən məhkəmə ilə münasibətlərini tənzimləyən qanuna dəyişiklikləri təsdiqləyiblər. Bu dəyişikliklər danışıqlar zamanı PDK-nın irəli sürdüyü əsas şərtlərdən biri olub.
Qanun dəyişiklikləri məhkəmənin bəzi işlər üzrə yurisdiksiyasını məhdudlaşdırmağı və müəyyən proseslərin Kosovoya köçürülməsinə imkan verməyi nəzərdə tutur. Sənəddə cəzaların müəyyənləşdirilməsinə və məhkumların cəzalarını çəkəcəkləri yerlərə dair müddəalar da var.
Səsvermənin nəticəsini gözləyən çoxsaylı insan parlament binasının qarşısına toplaşıb. Deputatlar qanun dəyişikliklərini təsdiqlədikdən sonra ərazidə bayram edənlər olub.
Şiroka Pula 81 səs toplayıb
Prezident seçkisində Şiroka Pula ilə PDK deputatı Eliza Hoxa iştirak edib. Səsvermədə iştirak edən 84 deputatdan 81-i Şiroka Pulanı dəstəkləyib, Hoxa bir səs alıb. İki bülleten etibarsız sayılıb.
Nəticədən sonra Şiroka Pula parlament qarşısında and içib və Kosovonun bütün vətəndaşlarına xidmət edəcəyinə söz verib. İlk çıxışında ölkənin müstəqilliyini, suverenliyini və ərazi bütövlüyünü qoruyacağını bildirib.
Şiroka Pula iqtisadiyyat üzrə uzun illər çalışıb. O, 2008–2011-ci illərdə Kosovonun energetika və mədən sənayesi naziri olub, 2011–2014-cü illərdə isə parlamentdə təmsil olunub. 2025-ci ilin dekabrında Kosovo Elmlər və İncəsənət Akademiyasının rəhbəri seçilib.
Səsvermə Konstitusiya Məhkəməsinin parlamentə prezident seçmək üçün son tarix kimi oktyabrın 6-nı müəyyənləşdirməsindən sonra keçirilib. Məhkəmə həmin müddətədək prezident seçilməyəcəyi təqdirdə parlamentin buraxılacağı barədə xəbərdarlıq edib.
Yeni dövlət başçısının son tarixdən əvvəl seçilməsi deputatlara növbədənkənar institusional böhranın qarşısını almağa və ölkənin siyasi rəhbərliyində davamlılığı təmin etməyə imkan verib.