OMM Redaksiyası
Fransada məktəblərdə müəllim çatışmazlığına və binaların yararsız vəziyyətinə etiraz edən şagirdlər, müəllimlər və valideynlər ölkə üzrə aksiyaların ən genişmiqyaslı günündə küçələrə çıxıblar. Çərşənbə axşamı bir neçə şəhərdə liseyləri blokadaya alan etirazçılara qarşı polis gözyaşardıcı qazdan istifadə edib.
Marsel və Nantda aksiyalar əsasən dinc keçib. Etirazçılar “Dövlət milli təhsili öldürüb” yazılmış plakatlar qaldırıblar. Tuluzada valideynlər yürüşün önündə qollarını bir-birinə keçiriblər.
Strasburq, Lion və Renn şəhərlərində isə nümayişlər zamanı zorakılıq halları qeydə alınıb: polis gözyaşardıcı qazdan istifadə edib, etirazçılar küçələrdə ocaq qalayıb və müxtəlif əşyalar atıblar.
Strasburqda yaşayan, liseyi bu yaxınlarda bitirmiş Hüqo Vetzel “elitalarla bizim aramızda böyük uçurum” olduğunu deyib.
Sentyabrda Parisin aztəminatlı ətraf qəsəbələrində başlayan etirazlar sonradan ölkə miqyasına yayılıb. Aksiyalar iqtisadi çətinliklərlə üzləşən Prezident Emmanuel Makron hökuməti üçün ciddi sınağa çevrilib.
Lisey Şagirdləri İttifaqının məlumatına görə, Fransadakı liseylərin yarıdan çoxu blokadaya alınıb və ya həmin gün fəaliyyətini dayandırmalı olub. Bəzi yerli təhsil qurumları dərsləri onlayn keçirməyə çalışıb. İttifaq nümayəndəsi məktəblərdə su sızmasından siçovul probleminə qədər müxtəlif çətinliklərin olduğunu bildirib.
Etirazlar zamanı minlərlə nəfər saxlanılıb
Hökumət aksiyalara çevik polis qüvvələri ilə cavab verib. Hüquq müdafiəçiləri, şagirdlər və valideyn qrupları hakimiyyət orqanlarını yetkinlik yaşına çatmayanlara qarşı qeyri-mütənasib güc tətbiq etməkdə ittiham edirlər. Hökumət isə etiraz hərəkatının kənar şəxslər tərəfindən ələ keçirildiyini və şəhər zorakılığına çevrildiyini bildirir.
Fransa Daxili İşlər Nazirliyinin məlumatına əsasən, etirazlar başlayandan bəri 6 100 nəfər saxlanılıb və onların böyük əksəriyyəti yetkinlik yaşına çatmayanlardır. Ədliyyə Nazirliyi cinayətlərin xarakterini açıqlamadan 1 483-ü yetkinlik yaşına çatmayan olmaqla, 1 800-dən çox şəxs barəsində təqib başladıldığını bildirib.
Lekornunun ofisinin məlumatına görə, toqquşmalarda azı 715 polis əməkdaşı və 215 yeniyetmə xəsarət alıb. Bazar ertəsi Fransanın şimalında baş verən qarşıdurmada bir yeniyetmənin əli qopub. “La Voix du Nord” regional qəzeti 15 yaşlı yeniyetmənin polis tərəfindən kütləni dağıtmaq üçün istifadə edilən qumbara götürdükdən sonra əlini və saidinin bir hissəsini itirdiyini yazıb.
Paris yaxınlığındakı Arjantöydə çalışan lisey müəllimi Ömər Slauti hakimiyyətin gəncləri “yaxşı və pis etirazçılara” ayırmaq istədiyini deyib.
Makronun yerinə yeni prezident seçkilərinə altı ay qalmış Fransa hökuməti və Marin Le Penin “Milli Birlik” partiyası solçu “Tabe Olmayan Fransa” (LFI) partiyasının deputatlarını və merlərini etirazları qızışdırmaqda ittiham edib. LFI ittihamı rədd edir.
Lekornu hökumətin tədbirlər görəcəyini vəd edib
Baş nazir Sebastyan Lekornu nazirlərə şagirdlərin əsas tələbləri ilə bağlı tədbirlər hazırlamağı tapşırıb. Tələblər arasında dərsə gəlməyən müəllimləri əvəzləyən şəxslərin təmin edilməsi, səhər saat 8-dən axşam 6-dək davam edən məktəb gününün müddətinə yenidən baxılması və nahar fasiləsinin uzadılması var.
Lekornu köhnəlmiş məktəb binalarında təmir ehtiyaclarının da nəzərdən keçiriləcəyini bildirib və nazirlərdən ilk təkliflərini oktyabrın sonunadək təqdim etmələrini istəyib.
Parisdəki “Helen Buşe” məktəbinin qarşısında keçirilən aksiyada iştirak edən valideyn Emili Lomm hökumətin açıqlamalarının kifayət etmədiyini deyib: “Bunların hamısı yaxşı səslənir, amma uşaqlarımızın gündəlik həyatını dəyişəcək şey bu deyil”.
Hökumət büdcə kəsirinin artmasını məhdudlaşdırmaq üçün təzyiq altındadır. Fransanın artan borcu, zəif iqtisadi artım və xərcləri azaltmaq istəməməsi ilə bağlı investor narahatlığı istiqraz gəlirliliyini yüksəldib. Ötən həftə Fransanın 10 illik istiqrazlarının gəlirliliyi qısa müddətə 5 faizi keçərək 24 ilin ən yüksək səviyyəsinə çatıb.
Fransada borclanma xərclərinin artması avrozonaya da təsir göstərməyə başlayıb. Avronun ucuzlaşması siyasətçilər üçün əlavə narahatlıq doğurub. Maliyyə naziri Roland Leskür çərşənbə axşamı Avropa Mərkəzi Bankının müdaxiləsinə ehtiyac olmadığını bildirib.
