OMM Redaksiyası
Britaniya hökuməti İranın İngiltərənin qərbində yerləşən RAF Fairford aviabazası yaxınlığındakı şübhəli insidentdə rol oynamış ola biləcəyinə dair “güclü əlamətlər” olduğunu açıqlayıb. ABŞ qüvvələrinin İrana qarşı əməliyyatlarda istifadə etdiyi bazadakı hadisə ilə bağlı istintaq davam edir.
Baş nazir Endi Börnham çərşənbə günü BBC-yə bildirib ki, Britaniya rəsmiləri İranın insidentdə iştirak etdiyini düşünürlər. Bununla yanaşı, o, araşdırmanın davam etdiyini vurğulayıb.
“Həftəsonu RAF Fairford-da baş verənlərdə İranın rol oynadığına dair güclü əlamətlər var. Lakin bu, davam edən, mürəkkəb və ciddi polis istintaqıdır”, – Börnham deyib.
Bu, Britaniya hökumətinin İranla hadisə arasında əlaqəni açıq şəkildə ifadə etdiyi ən qəti açıqlamadır. İnsident terrorla mübarizə üzrə genişmiqyaslı istintaqa səbəb olub və ABŞ-ın da diqqətini cəlb edib.
İran ittihamı rədd edir
İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi ölkəsinin insidentdə iştirakını qəti şəkildə təkzib edib. O, “X” sosial şəbəkəsində Börnhamın açıqlamasına münasibət bildirərək şübhəlilərin zaminə buraxılmasını sual altına alıb.
“Baş nazir Börnham deyir ki, Britaniya hökuməti İranın RAF Fairford hadisəsində rol oynadığına inandıqlarını təsdiqləyə bilər. Mən də təsdiq edə bilərəm ki, xarici dövlətlər üçün işləyən guya terrorçuların sərbəst buraxılması hər şeyi aydın göstərir. Yanlış istiqamətdə axtarış aparırsınız”, – Əraqçi yazıb.
İranın təkzibi Tehranla Qərb hökumətləri arasında, xüsusilə ABŞ-ın İrana qarşı hərbi əməliyyatları fonunda gərginliyin artdığı vaxta təsadüf edir.
RAF Fairford niyə diqqət mərkəzindədir?
Qlosterşirdə yerləşən RAF Fairford uzun müddətdir ABŞ hərbi əməliyyatları üçün istifadə olunur. ABŞ bombardmançı təyyarələri yaxın vaxtlarda İrana qarşı zərbələr zamanı bu aerodromdan fəaliyyət göstərib.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp həbslərdən az sonra şübhəlilərin “böyük zərər” vurmağı planlaşdırdığını deyib. Dövlət katibi Marko Rubio isə sonradan hadisədə “açıq şəkildə xarici aktorun əli” olduğunu bildirib, lakin birbaşa İranı günahlandırmayıb.
Börnhamın açıqlamasından əvvəl Britaniya rəsmiləri İranın iştirakını açıq şəkildə qeyd etməmişdilər. Bununla belə, terrorla mübarizə polisi xarici dövlətin mümkün rolunu, o cümlədən şəxslərin “bilərəkdən və ya bilməyərəkdən” vasitəçi kimi fəaliyyət göstərməsi ehtimalını araşdırdığını bildirmişdi.
Bazar günü RAF Fairford yaxınlığında London sakini olan, 23-25 yaş aralığında beş britaniyalı kişi terrorçuluq və partlayıcı maddələrlə bağlı cinayət şübhəsi ilə saxlanılıb. Onlar sonradan istintaq davam etdiyi müddətdə zaminə buraxılıblar.
Şübhəlilərlə bağlı araşdırma davam edir
Polis çərşənbə axşamı şübhəlilərlə əlaqələndirilən furqonlarda benzin aşkarlandığını, lakin əldəqayırma partlayıcı qurğu tapılmadığını bildirib. Şübhəlilərin nə planlaşdırdığı və insidentin mahiyyəti ilə bağlı suallar açıq qalır.
Polis şübhəliləri zaminə buraxmaq qərarına, o cümlədən Trampın tənqidindən sonra müdafiə mövqeyi sərgiləyib. Müstəntiqlər kişilərin bazanın yaxınlığında nə etdiyini, hücum planlaşdırıb-planlaşdırmadığını, eləcə də başqa şəxslərin onlara göstəriş verib-vermədiyini və ya yardım edib-etmədiyini araşdırırlar.
“The Times” qəzetinin məlumatına görə, şübhəlilərdən biri bazar günü səhər tezdən saxlanılmasından az əvvəl təcili xidmətlərlə əlaqə saxlayıb. Qəzet yazır ki, müstəntiqlər bunun bazanın təhlükəsizliyini yoxlamaq cəhdi, mümkün əməliyyatın məşqi və ya Britaniya hökumətinə mesaj vermək niyyəti olub-olmadığını araşdırırlar.
Həmçinin zəngin şübhəlinin plandan imtina etdiyinə, yoxsa daha geniş əməliyyatın bir hissəsi olduğuna işarə edib-etmədiyi yoxlanılır. “The Times” məlumat mənbələrini açıqlamayıb, polis isə şübhəlilərdən birinin belə zəng edib-etmədiyi barədə şərh verməyib.
Britaniya rəsmiləri beş nəfəri İranla əlaqələndirən sübutları ictimaiyyətə təqdim etməyiblər. Börnhamın açıqlaması məhkəmədə təsdiqlənmiş nəticə deyil, davam edən istintaq çərçivəsində hökumətin mövqeyidir.
