OMM Redaksiyası
Dünya çayları 2025-ci ildə son onilliklərin ən quraq dövrlərindən birini yaşayıb. Bu barədə Ümumdünya Meteorologiya Təşkilatı (WMO) məlumat yayıb.
WMO-nun Qlobal Su Ehtiyatlarının Vəziyyəti hesabatına əsasən, il ərzində dünya çay hövzələrinin üçdə birindən çoxunda su axını normadan aşağı olub. Bu göstərici 35 illik müşahidələr ərzində qlobal çaylar üçün 2025-ci ili ən quraq illərdən birinə çevirib.
Hesabatda yerüstü su ehtiyatlarının, o cümlədən yeraltı suların, göllərin, bitki örtüyünün, buz və qar kütlələrinin təxminən on ildir azaldığı bildirilib. BMT qurumu qeyd edib ki, bu ehtiyatlar xüsusilə quraq dövrlərdə mühüm qoruyucu bufer rolunu oynayır.
“Biz həmin yığım hesabını tükədirik. Qlobal yerüstü su ehtiyatları 2014-2016-cı illərdən etibarən davamlı, onillik ölçüsündə azalma tendensiyası nümayiş etdirir”, – WMO-nun baş katibi Celeste Saulo deyib.
Bir çox regionda çay axınının qeyri-adi dərəcədə azalmasına baxmayaraq, bəzi hövzələrdə əks vəziyyət müşahidə olunub. Cənubi Asiyanın bəzi ərazilərində su səviyyəsi həddindən artıq yüksəlib. WMO bu mənzərənin qlobal su dövranının getdikcə daha qeyri-sabit və proqnozlaşdırılması çətin hala gəldiyini göstərdiyini bildirib.
Bəzi bölgələrdə quraqlıq, digərlərində isə həddindən artıq yağıntı su idarəetmə sistemlərinə əlavə təzyiq yaradır və gələcək su təminatının proqnozlaşdırılmasını çətinləşdirir.
Hesabatda 2025-ci ildə bütün regionlarda buzlaqların genişmiqyaslı itkilərlə üzləşdiyi də qeyd olunub. Bu, əhəmiyyətli azalmanın ardıcıl dördüncü ili olub.
WMO xəbərdarlıq edib ki, buzlaqların əriməsinin davam etməsi içməli su, kənd təsərrüfatı və enerji istehsalı üçün mövsümi ərinti sularından asılı olan regionlarda uzunmüddətli su çatışmazlığına səbəb ola bilər.
