OMM Redaksiyası
ABŞ prezidenti Donald Tramp Ukraynada prezidentin dəyişməli olduğunu deyib və Volodimir Zelenskini Rusiyanın neftayırma zavodlarına hücumları davam etdirdiyinə görə tənqid edib.
Tramp oktyabrın 10-da, şənbə günü Ağ Evdə jurnalistlərə açıqlamasında “Ukraynanın yeni prezidentinin vaxtıdır” deyib. O, Zelenskinin Rusiyanın enerji infrastrukturuna zərbələri dayandırmasını istəyib.
Trampın bu açıqlaması Rusiya prezidenti Vladimir Putinlə Rusiyadan bəzi dizel ixracının bərpası barədə razılaşma elan etməsindən bir gün sonraya təsadüf edib. Zelenski razılaşmaya sərt reaksiya verərək, Moskva üzərində təzyiqin azaldılmasının Rusiyanı daha da cəsarətləndirdiyini bildirib.
“Bu gün Rusiya dizel ixracına tətbiq olunan sanksiyaların yumşaldılmasına cavab olaraq Zaporojyedə yaşayış binalarına beş ədəd planlaşdırıcı bomba atdığını dedi”, – Zelenski Rusiyanın hücumunda üçü uşaq olmaqla 20 nəfərin öldüyünü xatırladaraq bildirib.
Cənubi Ukraynadakı şəhərdə yaşayış binasının bir hissəsinin dağılması nəticəsində ölənlər arasında altı yaşlı qız da olub. Xilasedicilər onun cəsədini dağıntılar altından çıxardıqdan sonra babası Anatoliy Çumniy onun yanında yas saxlayarkən fotoya düşüb.
Tramp Ukraynanın Rusiya neftayırma zavodlarına hücumlarının dizelin bahalaşmasına, ABŞ-dakı fermer və maldarların zərər görməsinə səbəb olduğunu iddia edib.
“Ona dedim: ‘Nə istəyirsən et, amma neftayırma zavodlarına zərbə vurma’”, – Tramp bildirib və əlavə edib: “O, bunu mütləq dayandırmalıdır”.
ABŞ prezidenti Zelenskini Rusiya ilə sülh razılaşmasına nail ola bilməməkdə də günahlandırıb. Onun sözlərinə görə, Ukrayna prezidenti “çoxsaylı razılaşmalar” əldə edə bilərdi, lakin bunu etməyib. Zelenski isə Vaşinqtonu Moskva üzərində təzyiqi artırmağa və Rusiyanı müharibəyə son qoymaq üçün ciddi danışıqlara sövq etməyə çağırır.
Putinlə dizel ixracı barədə razılaşma Vaşinqtonda da tənqid olunub. Respublikaçı konqresmen Don Beykon ABŞ-ın mövcud məhdudiyyətləri yumşaltmaq əvəzinə, Konqresin bu yaxınlarda təsdiqlədiyi əlavə sanksiyaları tətbiq etməli olduğunu deyib.
“Reuters” agentliyinin istinad etdiyi analitiklərin fikrincə, Rusiya ixracının adi səviyyədən xeyli aşağı qalması və Ukrayna hücumlarının neftayırma zavodlarının istehsalına təsir göstərməsi səbəbindən razılaşmanın yanacaq qiymətlərini uzun müddətə aşağı salması ehtimalı azdır.
Dizel və digər enerji daşıyıcılarının bahalaşması noyabrda keçiriləcək ABŞ aralıq seçkiləri ərəfəsində Tramp və onun Respublikaçılar Partiyası üçün siyasi mövzuya çevrilib.
Rusiya Ukrayna şəhərlərinə zərbələr endirdiyi vaxt, cümə günü Mayamidə Ukrayna və Avropa rəsmiləri ABŞ nümayəndələri ilə müharibənin dayandırılması üçün birgə təklif üzərində işləyiblər. Danışıqlar barədə məlumatlı şəxsin sözlərinə görə, Tramp razılaşmanı müzakirələr davam edərkən elan edib və bu, Ukrayna tərəfini təəccübləndirib.
Putin Ukraynanın Moskva üzərində pilotsuz uçuş aparatları ilə hücumlarını əsas gətirərək, sülh danışıqlarının dərhal bərpasının çətin olduğunu da bildirib.
Britaniyanın baş naziri Endi Börnhəm şənbə günü Zelenski ilə danışıb və Londonun Rusiyaya qarşı sanksiyaları sərtləşdirəcəyini bildirib. İki liderin yaxın günlərdə üzbəüz görüşəcəyi gözlənilir.
Beləliklə, Vaşinqton Kiyevdən Rusiyanın enerji obyektlərinə hücumları dayandırmağı tələb edir, Ukrayna isə Moskva üzərində təzyiqin artırılmasını istəyir. Bu arada Rusiyanın Ukrayna şəhərlərinə zərbələri davam edir.
