Əsas məzmuna keç

Zəlzələlər · tarix

Azərbaycanda güclü zəlzələlər

Azərbaycan seysmik cəhətdən aktiv ərazidədir: Şamaxı bir neçə dəfə zəlzələ ilə dağılıb, 2000-ci ildə Xəzərdəki təkan Bakıda hiss olunub. Aşağıda — ən güclü zəlzələlər, mənbələrlə.

Ən güclü zəlzələlər

13 zəlzələ
  1. 2026 Xəzər dənizi, Lənkəran sahilləri qarşısında8 aprel 2026, saat 13:05
    Maqnituda
    ML 5,3 (RSXM)
    Bal
    IV

    Dərinlik 70 km. Lənkəran, Yardımlı, Lerik, Astara, Cəlilabad və Neftçalada 4–3 bal hiss olunub; dağıntı və xəsarət olmayıb.

    Qeyd: USGS: Mw 5,6.

    Mənbələr: Report.az, USGS

  2. 2023 Xəzər dənizi, Siyəzən sahilləri qarşısında7 dekabr 2023, saat 08:15
    Maqnituda
    ML 5,6 (RSXM)
    Bal
    V

    Dərinlik ~70 km. Sahil rayonlarında və Abşeronda 5 bala qədər hiss olunub; dağıntı olmayıb.

    Qeyd: USGS: Mw 5,4.

    Mənbələr: Report.az, USGS

  3. 2019 İsmayıllı (dağıntı əsasən Şamaxıda)5 fevral 2019, saat 23:31
    Maqnituda
    ML 5,2 (RSXM)
    Bal
    VI

    3 minə yaxın ev və bina zədələnib, onlardan 2 mindən çoxu Şamaxıda; 30 nəfər tibbi yardım üçün müraciət edib.

    Qeyd: USGS: Mw 5,0.

    Mənbələr: RSXM, NOAA NCEI

  4. 2018 Zaqatala – Qax5 iyun 2018, saat 22:40
    Maqnituda
    Mw 5,3 (USGS)
    Bal
    VII

    Bir nəfər ürək tutmasından dünyasını dəyişib, 30-a yaxın insan xəsarət alıb, evlərdə çatlar yaranıb.

    Qeyd: RSXM 5,5 verib.

    Mənbələr: NOAA NCEI, USGS

  5. 2015 Şəki – Oğuz4 sentyabr 2015, saat 09:49
    Maqnituda
    ML 5,9 (RSXM)
    Bal
    VII

    Episentrdə 7 bal; Oğuz rayonunda bir neçə ev zədələnib.

    Qeyd: USGS: Mw 5,4.

    Mənbələr: RSXM, Report.az

  6. 2012 Zaqatala, Balakən, Qax7 may 2012, saat 09:40 və 19:15
    Maqnituda
    ML 5,6 + 5,7 (RSXM)
    Bal
    VII

    Bir gündə iki güclü təkan; axşamkı daha çox dağıntı verib. Həlak olan yoxdur, onlarla insan yaralanıb, 3 minə yaxın ev uçub və ya yaşayış üçün yararsız olub. 500-dən çox təkrar təkan qeydə alınıb.

    Qeyd: USGS: Mw 5,6 və 5,3.

    Mənbələr: USGS, president.az, RSXM

  7. 2000 Xəzər dənizi, Bakıdan 15–25 km cənubda25 noyabr 2000, saat 22:09
    Maqnituda
    Mw 6,8 (USGS) · ML 6,2 (RSXM)
    Bal
    VI

    Müasir Bakının ən güclü zəlzələsi: bir yarım dəqiqə sonra ikinci güclü təkan gəlib. 31 nəfər həlak olub — əksəriyyəti infarktdan, — 400-dən çox insan yaralanıb, Bakı və Sumqayıtda 450 bina ciddi zədələnib.

    Qeyd: Maqnituda mənbəyə görə fərqlidir: USGS Mw 6,8, RSXM ML 6,2. Ölü sayı da müxtəlif verilir (26–35); 31 BMT-nin (OCHA) hesabatındandır.

    Mənbələr: USGS, OCHA, RSXM

  8. 1998 Lerik, Talış dağları9 iyul 1998
    Maqnituda
    Mw 6,0

    1900-cü ildən bəri Azərbaycanın quru ərazisində qeydə alınmış ən güclü zəlzələlərdəndir. USGS-ə görə Astara, Biləsuvar, İmişli, Lənkəran, Masallı və Yardımlıda ciddi dağıntı olub.

    Mənbələr: USGS

  9. 1902 Şamaxı13 fevral 1902
    Maqnituda
    M 6,9 / Mw 7,4
    Bal
    VIII–IX

    Şəhər demək olar ki, tamamilə dağılıb: o dövrün mətbuatına görə 2 minə yaxın insan həlak olub, 4 min ev uçub. Tədqiqatçılar bu zəlzələnin yer səthində qırılma yaratdığını müəyyən ediblər.

    Qeyd: Klassik kataloqlar maqnitudanı 6,9 verir; Oxford Universiteti və RSXM-in 2024-cü il tədqiqatı Mw 7,4-ə qədər ola biləcəyini göstərir.

    Mənbələr: NOAA NCEI, Pierce et al. 2024, Eos

  10. 1872 Şamaxı28 yanvar 1872
    Maqnituda
    Ms 5,7
    Bal
    VIII–IX

    118 nəfər həlak olub, 44 nəfər yaralanıb; şəhərdə binaların böyük əksəriyyəti dağılıb.

    Mənbələr: NOAA NCEI

  11. 1859 Şamaxı11 iyun 1859
    Maqnituda
    M 5,9
    Bal
    IX

    100 nəfər həlak olub, 286 nəfər yaralanıb, 741 bina dağılıb. Bu zəlzələdən sonra quberniya mərkəzi Şamaxıdan Bakıya köçürülüb.

    Mənbələr: NOAA NCEI, Pierce et al. 2025

  12. 1668 Şamaxı1667-ci ilin sonu – 1668-ci ilin əvvəli
    Maqnituda
    Ms 6,9
    Bal
    IX–X

    Şamaxının tarixində ən dağıdıcı zəlzələ. Təkanlar üç ay davam edib, şəhərdə binaların çoxu uçub, yer yarılıb.

    Qeyd: Köhnə kataloqlar 80 min ölü yazır, sonrakı tədqiqat (Nikonov, 1982) 6–8 min hesablayır. İl də mübahisəlidir: 1667 və ya 1668.

    Mənbələr: NOAA NCEI, Pierce et al. 2025

  13. 1139 Gəncə30 sentyabr 1139
    Maqnituda
    ölçülməyib
    Bal
    XI

    Gəncə dağıldı. Kəpəz dağından qopan uçqun dərəni bağladı və Göygöl yarandı — göl bu gün də var. Orta əsr mənbələri 230 min nəfərin həlak olduğunu yazır; bu rəqəm dəqiq deyil.

    Qeyd: Alət ilə ölçülməyib; maqnituda yalnız təxminidir.

    Mənbələr: NOAA NCEI, Ambraseys 2004

RSXM-in qeydə aldığı ən güclü zəlzələlər (2021-dən)

  • 5,6ML Xəzər dənizi Siyəzəndən 37 km şərqdə dərinlik 70 km Hiss olunub · 5 bala qədər
    RSXM-in qeydi

    Altıağac stansiyasından 51 km şimal-şərqdə, Xəzər dənizində zəlzələ qeydə alınıb. Zəlzələ Altıağac, Siyəzən, Quba, Qusar, Xaçmaz, Şabran, Qobustan, Abşeron yarımadasında 5-3 bala qədər hiss olunub.

    Koordinatlar: 40.96° N, 49.53° E · seismology.az

    7 dek 2023
  • 5,6ML Xəzər dənizi Xaçmazdan 26 km şərqdə dərinlik 66 km Hiss olunub · 6 bala qədər
    RSXM-in qeydi

    Zəlzələnin tədqiqatı bürosunun məlumatına əsasən, Siyəzən stansiyasından 52 km şimalda, Xəzər dənizində zəlzələ qeydə alınmışdır. Zəlzələ Quba, Xaçmaz, Şabran, Siyəzən rayonlarında 6 bala yaxın, Sumqayıt, Abşeron yarımadası və ona yaxın ərazilərdə 5-4 bala qədər hiss olunmuşdur.

    Koordinatlar: 41.52° N, 49.10° E · seismology.az

    4 iyl 2023
  • 5,3ML Xəzər dənizi Astaradan 59 km şərqdə dərinlik 70 km Hiss olunub · 4 bala qədər
    RSXM-in qeydi

    Zəlzələlərin tədqiqatı bürosunun məlumatına əsasən, Xəzər dənizində zəlzələ qeydə alınıb. Zəlzələ Lənkəran,Yardımlı, Lerik, Astara,Cəlilabad, Neftçala rayonlarında 4-3 bal hiss olunub.

    Koordinatlar: 38.59° N, 49.53° E · seismology.az

    8 apr 2026
  • 5,3ML Lənkəran rayon mərkəzindən 18 km qərbdə dərinlik 20 km Hiss olunub · 6 bala qədər
    RSXM-in qeydi

    Zəlzələlərin Tədqiqatı Bürosunun məlumatına əsasən Lənkəran stansiyasından 14 km şimal-qərbdə Lənkəran rayonunda zəlzələ qeydə alınmışdır. Zəlzələ episentrdə 6 bala yaxın, Lənkəran, Lerik, Yardımlı, Cəlilabad, Astara, Neftçala, Masallı, Biləsuvar, Saatlı,Salyan, Beyləqan, İmişli, Füzuli, eləcədə Qarabağ ərazisində və digər rayonlarda 5-3 bala qədər hiss olunmuşdur.

    Koordinatlar: 38.80° N, 48.65° E · seismology.az

    11 may 2024
  • 5,2ML Kürdəmir rayon mərkəzindən 13 km cənub-şərqdə dərinlik 52 km Hiss olunub · 5 bala qədər
    RSXM-in qeydi

    Zəlzələlərin tədqiqatı bürosunun məlumatına əsasən, Kürdəmir stansiyandan 17 km cənubda Kürdəmir ərazisində zəlzələ qeydə alınmışdır. Zəlzələ episentrdə 5 bala yaxın, Qəbələ, İsmayıllı, Ağsu, Şamaxı, Ucar, Göyçay, Mingəçevir, Yevlax, Bərdə, Ağdam, Füzuli, Ağdaş, Zərdab, Beyləqan, İmişli, Saatlı, Sabirabad, Biləsuvar, Hacıqabul, Cəlilabad və digər rayonlarda 4-3 bala qədər hiss olunmuşdur.

    Koordinatlar: 40.24° N, 48.25° E · seismology.az

    3 sen 2023
  • 5,1ML Qəbələ rayon mərkəzindən 17 km cənubda dərinlik 42 km Hiss olunub · 5 bala qədər
    RSXM-in qeydi

    Zəlzələlərin tədqiqatı bürosunun məlumatına əsasən, Qəbələ stansiyasından 11 km cənub-qərbdə Qəbələ rayonunda zəlzələ qeydə alınıb. Zəlzələ episentrdə 5 baldan artıq, Oğuz, Şəki, Qax, Zaqatala, Goranboy, Yevlax, Ağdaş, Göyçay, Ucar, Tərtər, İsmayıllı, Şamaxı, Şəmkir, Mingəçevir və digər rayonlarda 5-3 bala qədər hiss olunub. Baş vermiş zəlzələ nəticəsində hər hansı dağıntı qeydə alınmayıb.

    Koordinatlar: 40.85° N, 47.80° E · seismology.az

    12 iyn 2026
  • 5,1ML Saatlı-Sabirabad sərhəddi Şirvandan 29 km cənub-qərbdə dərinlik 45 km Hiss olunub · 4 bala qədər
    RSXM-in qeydi

    Saatlı stansiyasından 33 km şərqdə Saatlı-Sabirabad sərhəddində zəlzələ qeydə alınmışdır. Zəlzələ episentrdə Saatlı-Sabirabadda 4, Biləsuvar, Nefçala, Cəlilabad, Masallı, Yardımlı, Lənkəran, Lerik, Şirvan, Zərdab, Ağdam, Kürdəmir, Ağdaş və digər rayonlarda 4-3 bala qədər hiss olunmuşdur.

    Koordinatlar: 39.76° N, 48.68° E · seismology.az

    19 yan 2024
  • 5,1ML Azərbaycan-İran sərhəddi Cəlilabaddan 37 km qərbdə dərinlik 15 km Hiss olunub · 5 bala qədər
    RSXM-in qeydi

    Zəlzələlərin tədqiqatı bürosunun məlumatına əsasən, Cəlilabad stansiyasından 27 km qərbdə, Azərbaycan-İran sərhəddində zəlzələ qeydə alınmışdır. Zəlzələ Cəlilabad, Yardımlı, Lənkəran, Lerik, Astara, Masallı, Biləsuvar, Saatlı, Beyləqan, Ağdam rayonlarında 5-3 bala qədər hiss olunmuşdur.

    Koordinatlar: 39.28° N, 48.08° E · seismology.az

    8 noy 2023
  • 5,1ML Şamaxı rayon mərkəzindən 10 km qərbdə dərinlik 41 km Hiss olunub · 5 bala qədər
    RSXM-in qeydi

    Zəlzələlərin tədqiqatı bürosunun məlumatına əsasən, yerli vaxtla saat 16:46-da Pirqulu stansiyasından 17 km cənubda Şamaxı ərazisində zəlzələ qeydə alınmışdır. Zəlzələ episentrdə 5 bal, ətraf rayonlarda 4-3 bala qədər hiss olunmuşdur.

    Koordinatlar: 40.65° N, 48.52° E · seismology.az

    20 noy 2021
  • 5,0ML Xəzər dənizi Bakıdan 167 km dərinlik 62 km
    RSXM-in qeydi

    Zəlzələlərin tədqiqatı bürosunun məlumatına əsasən, Xəzər dənizində zəlzələ qeydə alınıb

    Koordinatlar: 40.46° N, 51.84° E · seismology.az

    23 dek 2025

RSXM-in 2021-ci ildən dərc etdiyi zəlzələlər arasında, maqnitudaya görə.