OMM Redaksiyası
Özbəkistan Prezidenti Şavkat Mirziyoyev oktyabrın 14-15-də keçirilən Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirənin (AQEM) VII Zirvə görüşündə iştirak etmək üçün Bakıya gəlib. Özbəkistan və Azərbaycan siyasi əlaqələri daha geniş iqtisadi əməkdaşlığa çevirməyə çalışır.
Ticarət və investisiya əməkdaşlığın əsas istiqamətləridir
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin açıqladığı rəqəmlərə əsasən, iki ölkə arasında ticarət dövriyyəsi 2025-ci ildə 795 milyon dollara çatıb. Tərəflər bu göstəricini 2030-cu ilədək illik 1 milyard dollara yüksəltməyi planlaşdırır.
Sənaye sahəsində birgə layihələr artıq həyata keçirilir. Özbəkistanın “Uzavtosanoat” şirkəti ilə Azərbaycanın “AzerMash” şirkətinin Hacıqabul Sənaye Parkındakı tərəfdaşlığı çərçivəsində “Chevrolet” avtomobilləri və “Isuzu” avtobusları istehsal olunub.
Bank sektorunda da əməkdaşlıq genişlənir. Azərbaycanın ABB bankı “ABB Davr” layihəsi vasitəsilə Özbəkistan bazarına daxil olub.
Orta Dəhliz və nəqliyyat əlaqələri
Dənizə çıxışı olmayan Özbəkistan Xəzər dənizi üzərindən qlobal bazarlara çıxış imkanlarını artırmağa çalışır. Azərbaycanla Özbəkistan arasında tranzit yükdaşımaların həcmi 2025-ci ildə 1,4 milyon ton olub. 2026-cı ilin ilk yarısında bu göstərici ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 12,2 faiz artıb.
Hər iki hökumət Mərkəzi Asiyanı Cənubi Qafqaz və Avropa bazarları ilə birləşdirən Transxəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutu, yəni Orta Dəhliz vasitəsilə əlaqələrin gücləndirilməsinə sərmayə qoyur.
Daşkənd Azərbaycanın Ələt limanında infrastrukturun inkişafına dəstək verməkdə də maraqlı olduğunu bildirib. Nəzərdən keçirilən planlara Xəzər dənizində birgə donanmanın yaradılması və Özbəkistan-Azərbaycan nəqliyyat dəhlizinin təşkili daxildir.
Özbəkistan Qarabağın bərpasına dəstək verir
İqtisadi və nəqliyyat əməkdaşlığından əlavə, Özbəkistan Azərbaycanın Qarabağ bölgəsində bərpa layihələrində də iştirak edir.
Daşkənd Füzulidə 960 şagird yerlik Mirzə Uluqbəy məktəbi tikib, Xankəndidə isə geyim istehsalı müəssisəsinə sərmayə yatırıb.
6,2 milyon dollar dəyərində olan fabrikdə təxminən 800 iş yerinin yaradılması gözlənilir. Layihə yerli məşğulluğun dəstəklənməsinə və daha geniş bərpa işlərinə töhfə verəcək.
Azərbaycan rəsmiləri Özbəkistanın Qarabağda sosial infrastrukturun bərpasına və iş yerlərinin yaradılmasına verdiyi töhfəni dəfələrlə yüksək qiymətləndiriblər.
Bakı sammitində regional əməkdaşlıq müzakirə olunacaq
Mirziyoyevin səfəri Azərbaycanın ev sahibliyi etdiyi AQEM-in VII Zirvə görüşü ilə eyni vaxta təsadüf edir. Azərbaycanın sədrliyi ilə keçirilən toplantıda Asiyada etimad, sülh və təhlükəsizlik, eləcə də nəqliyyat əlaqələri, rəqəmsallaşma və dayanıqlı iqtisadi artım məsələləri müzakirə olunacaq.
Liderlərin təşkilatın institusional rolunu gücləndirmək məqsədi daşıyan Bakı Bəyannaməsini və qərarlar paketini qəbul etməsi gözlənilir. Görüş Özbəkistana nəqliyyat və iqtisadi maraqlarını irəli aparmaq, Asiya ölkələri ilə diplomatik əlaqələrini genişləndirmək imkanı yaradır. Mirziyoyevin sammit çərçivəsində xarici liderlərlə ikitərəfli danışıqlar aparacağı da gözlənilir.
Dostluq müqaviləsi birgə layihələr üçün zəmin yaradıb
Səfər Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin avqustda Daşkəndə etdiyi səfərdən sonra baş tutur. Həmin vaxt Özbəkistan və Azərbaycan strateji tərəfdaşlığı möhkəmləndirən və əməkdaşlığın genişləndirilməsini nəzərdə tutan Əbədi dostluq müqaviləsi imzalayıb.
Saziş ticarət, investisiya və nəqliyyat sahələrində daha geniş əməkdaşlıq üçün zəmin yaradıb. Birgə istehsal, infrastrukturun inkişafı və investisiyalar bu istiqamətdə əsas prioritetlərə çevrilib. Bakı sammiti siyasi razılaşmaların konkret layihələrə çevrilməsi və iki ölkənin regional iqtisadi əlaqələrdə rolunun gücləndirilməsi üçün əlavə imkan yaradır.
