OMM Redaksiyası
İran bu həftə ABŞ-la gərginliyin azaldılmasına dair mövqeyini bir daha açıqlayıb. Pakistan Ordusunun Baş Qərargah rəisi, feldmarşal Asim Munir və Rusiyanın xarici işlər naziri Sergey Lavrovun Tehrana yüksək səviyyəli səfərləri zamanı İranın ABŞ-la qarşıdurmada tutduğu mövqe, xüsusilə sanksiyalar, Hörmüz boğazı və ölkənin mülki nüvə proqramı müzakirə olunub.
AnewZ-in məlumatına görə, İran Prezidenti Məsud Pezeşkian çərşənbə axşamı axşam Tehranda səfərdə olan Asim Munirlə görüşündə bildirib ki, danışıqlara başlanması üçün ABŞ İran üzərindən sanksiyaları götürməli, təhdid və təzyiqlərə son qoymalıdır.
Pezeşkian əlavə edib ki, iranlılar ABŞ-a etibar etmir və danışıqlar bərpa olunsa belə, Vaşinqtonun yenidən hücuma keçə biləcəyindən ehtiyatlanırlar. Bu barədə İran Prezidentinin Aparatının saytı məlumat yayıb.
İran və ABŞ arasında vasitəçilik edən, iyunda müvəqqəti sülh sazişinin imzalanmasına nəzarət etmiş Munir Qətərin irəli sürdüyü gərginliyin azaldılması tədbirlərini sürətləndirmək məqsədilə Tehrana səfər edib.
Rəsmi mənbələrin məlumatına görə, İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf Pakistan rəsmisinə ABŞ-ın İrandan yeni mesaj almadığını deyib. O bildirib ki, Tehran ABŞ-a yalnız İranın şərtlərini, o cümlədən Hörmüz boğazının yenidən açılması ilə bağlı tələblərini yerinə yetirdikdən sonra etibar edə bilər.
Qalibaf təhdid və hərbi addımların İranın strateji qərarlarına təsir etməyəcəyini vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, “yanlış hesablamaları və İrana qarşı müharibəsi ilə bataqlığa düşən ABŞ olub. İndi oradan çıxmaq üçün lazımi addımları onlar atmalıdır”.
Həftənin əvvəlində Pezeşkian Tehranda Lavrovla görüşüb. İran prezidenti rusiyalı diplomata bölgədəki ABŞ hərbi bazalarının “gərginlik, qeyri-sabitlik və təhlükəsizliksizlik mənbəyi” olduğunu söyləyib.
Nüvə proqramı danışıqlarda fikir ayrılığı olaraq qalır
Tehrandakı görüşlər barədə rəsmi məlumatlardan görünür ki, nüvə məsələsi yeni atəşkəs razılaşmasına nail olmağa mane olan əsas problemlərdən biri olaraq qalır.
İran Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının katibi Möhsün Rzayi ölkədən zənginləşdirilmiş nüvə materialının çıxarılmayacağını bildirib. WANA xəbər agentliyinin keçmiş İnqilab Keşikçiləri Korpusunun komandirinə istinadən yaydığı məlumata görə, o, zənginləşdirilmiş uranın ölkənin əsas milli sərvəti olduğunu və daxili istifadə üçün İranda qalacağını deyib.
İranın xarici işlər nazirliyinin sözçüsü Əsmail Bəqayi də bu həftə keçirdiyi brifinqdə həmin mövqeni təkrarlayıb. O, nüvə məsələsinin Lavrovla müzakirələrdə qaldırıldığını təsdiqləyib və İranın nüvə proqramının dinc məqsəd daşıması ilə bağlı mövqeyindən geri çəkildiyi barədə məlumatları təkzib edib.
“Biz əsas mövqelərimizdən qətiyyən geri çəkilməmişik. Çünki mövqelərimiz İranın milli maraqlarına uyğundur”, — Bəqayi bildirib.
İran parlamentinin Milli Təhlükəsizlik və Xarici Siyasət Komissiyasının sözçüsü Həsən Qəşqavi isə nüvə mübahisəsinin Qərb və ya regional tərəflərlə diplomatik danışıqlarda müzakirə olunduğu barədə məlumatları rədd edib. WANA-nın xəbərinə görə, o, İranın nüvə proqramının hazırda diplomatik gündəmdə olmadığını vurğulayıb.
Nüvə məsələsi Pakistanın hərbi rəisinin Tehrana səfəri zamanı da gündəmə gəlib. Munir bildirib ki, İranın Hörmüz boğazı və onun yenidən açılması ilə bağlı mövqeyi ABŞ-ın İranın irəli sürdüyü yeddi şərti qəbul edib yerinə yetirməsindən asılıdır.
